Ana Sayfa Havacılık ve Uzay Mühendisliği Hava Araçlarında İtki Sistemleri

Hava Araçlarında İtki Sistemleri

Bir itki (tahrik) sistemi, bir cismi ileri itmek için itme üreten bir makinadır. Uçaklarda ve uzay araçlarında itme, Newton’un üçüncü hareket yasası yoluyla üretilir. Motorun içerisindeki akışkan (hava vb. madde) motor tarafından hızlandırılır ve bu ivmelendirilen akışkanın oluşturduğu tepki motor üzerinde bir kuvvet oluşturur. Oluşan itme miktarı, motor içerisindeki kütle akışına ve gazın çıkış hızına bağlıdır. Farklı tahrik sistemleri, itme kuvvetini farklı şekillerde üretebilir. Pervaneli, türbin (veya jet) motoru, ram jet ve scramjet ve iyon motorlarını içeren birkaç tahrik sistemini teknolojisi bulunur.

İtki Nedir
Neden farklı gaz türbinli tahrik sistemi türleri bulunmaktadır?

Newton’un ilk hareket yasasını düşündüğümüzde, bir uçak tahrik sisteminin iki amaca hizmet etmesi gerekir. İlk olarak, sistemin sağladığı itki uçak seyir halindeyken uçak üzerindeki drag kuvvetini pozitif yönde dengelemek zorundadır. İkincisi, tahrik sistemindeki itme, uçağın hızlanması için uçağın drag kuvvetini aşmalıdır. İtme ve sürtünme arasındaki farka “excess thrust” denir. Excess thrust değeri ne kadar büyük olursa uçağın ivmelenmesi doğru orantılı olarak artar. Savaş jetleri hariç neredeyse tüm uçaklar (sivil yolcu uçakları, kargo uçakları vb. gibi) uçuşlarının büyük çoğunluğunda düz uçuş olarak adlandırdığımız cruise halindedir. Bu uçaklar için excess thrust değeri; motor verimliliği ve yakıt tüketimi değerleri kadar önem taşımaz.

Optimum verimlilik ve tüketim amaçlanır. İtme miktarı hem hareket halindeki akışkanın (gaz) kütlesine hem de hızına bağlı olduğundan yüksek kütleli gazın düşük bir miktarda hızlandırılmasıyla veya düşük kütleli gazın büyük bir miktarda hızlandırılmasıyla yüksek itki üretebiliriz. Pervanelerin ve fan bladelerin aerodinamik verimi itibariyle, büyük kütleli akışkanın düşük miktarda hızlandırılması, diğer itki prensibine oranla yakıt tasarrufu sağlar. Bu nedenle jetler dışındaki uçaklarda yüksek bypass fanlar veya turboprob motorlar kullanıyoruz.

Savaş uçaklarında turbojet motorların kullanılmasında kısa sürede yüksek oranda ivmelenme, ses hızına erişme, art yanma ile ekstra güç elde etme sebepler bulunmaktadır. Bu motorlarda yakıt sarfiyatı fazla önem taşımaz.

arıcılık malzemeleri

2 Yorum

  1. Bir kuyruklu yıldızın Güneş etrafında 1 AU’luk ortalama mesafe (yarı-büyük eksen uzunluğu) ile dış merkezliği yüksek bir yörüngede dolandığını varsayalım. Yörünge üzerinde tam bir turu ne kadar sürede tamamlar ve bunu nasıl biliriz

    • Amiriniz sizi telefonla arayarak şirketinizin Mars ve Jüpiter’in yörüngeleri arasında kalan asteroit kuşağında bulunan Ceres cüce gezegenine ve Vesta asteroitine bir görev planlanacağını söyledi. Bu bölgeye varacak uzay aracında hangi itki sistemi bulunabilir? Neden?

Düşünceleriniz Nedir?

Lütfen yorumunuzu buraya yazınız.
Lütfen isminizi buraya yazını.

Yazar Ol arıcılık malzemeleri

Yeni Yazılar

Dans Eden Robotlar – Boston Dynamics Robotları

Son zamanlarda oldukça sık bir şekilde her yerde karşımıza çıkan dans eden robotlara denk gelmişsinizdir. Geçtiğimiz günlerde Hyundai’nin satın aldığı robotik sistem çalışmaları ile...

Yalın Üretim Sistemi

Yalın üretim kavramıyla ilk nerede tanıştım? Bu kavramla ilk kez imalat stajımı yaparken karşılaştım. Raporumun imalat ve yönetime dair iyileştirme-geliştirme kısmında maliyet, süre, malzeme...

Vakum Torbalama Yöntemi

Vakum torbalama yöntemi kompozit üretim yöntemlerinden biridir. Vakum torbalama yöntemini daha iyi anlayabilmek için öncelikle kompozitten bahsedelim. Kompozit nedir? Kompozit malzeme belirli bir amaca yönelik...

Giyilebilir Teknoloji Ürünleri

Teknoloji hayatımızın bir parçası olmaktan çıktı artık teknoloji hayatımız oldu. Yeni teknolojiler geliştirildikçe var olan teknolji ve teknolojik aletlerde gelişiyor ve değişiyor. Örnek olarak...

Mühendislik Maaşları

Peyzaj Mimarlığı Maaşları

Mimarlık bölümleri gençler tarafından oldukça ilgi görmektedir. Üniversite sınavına hazırlanan gençlerin bu süreç içerisinde meslek grupları hakkında bilgi edinmek için yoğun araştırma dönemine de...

Jeoloji Mühendisliği Maaşları

Bu yazımızda jeoloji mühendisliği maaşları hakkında bilgiler vereceğiz. Ülkemizde eğitimi verilmekte olan mühendislik dallarından birisi de jeoloji mühendisliği olmaktadır. Jeoloji mühendisliğinden mezun olmuş kişiler...

İnşaat Mühendisliği Maaşları

İnşaat mühendisliği maaşları özel kurumdan kamu kurumuna, ofis hizmetlerinden saha hizmetlerine, farklı belgelenmiş vasıflardan aile ve çocuk sayısına göre değişiklik gösteren bir tabloya sahiptir. Aşağıda...

Akademisyen Maaşları

Akademisyen maaşları üniversitenin akademisyen ile yapmış olduğu özel anlaşmalara da bağlı olarak değişebilir. Akademisyen dediğimiz de öğretim görevlileri, uzmanlar, müfettişler asistanlar, doçent ve Prof....